|
Kenan Tevfik Erim, (d. 13 Şubat 1929 – ö. 3 Kasım 1990), ismi
Afrodisias (Aydın'ın Karacasu ilçesi Geyre beldesi) kazıları ile özdeşleşmiş
Türk arkeologudur.
Bir diplomatın oğlu olarak dünyaya gelmiştir. İsviçre'de başladığı eğitiminden
sonra, babasının Türkiye'nin Birleşmiş Milletler Daimi Temsilciliği'nde göreve
başlaması nedeniyle 1948'den itibaren New York Üniversitesi'nde devam etmiştir.
1953'te bu üniversiteden Klasik Arkeoloji bilim dalında mezun olduktan sonra,
Princeton Üniversitesi'nde yüksek lisans ve doktora yapmıştır. Princeton'dan bir
ekip tarafından Sicilya'da Morgantina sitinde yürütülen kazılarda ünlü arkeolog
Profesör Karl Erik Sjoquist'in asistanlığını yapmıştır.
Afrodisias ekolü olarak tanımlanan heykeltıraş sanatçıların
eserlerine duyduğu ilgi zamanla derinleşmiştir. 1961'de şahsi girişimleri ile
bizzat organize ettiği bir keşif ve kazı programı ile Afrodisias'ta çağdaş
araştırmaların başlamasını sağlamıştır.
New York Üniversitesi'nde Klasik Çağ Profesörlüğü ve Afrodisias kazılarının
başkanlığı görevlerini ölümüne dek sürdürmüştür. Gezi, yazı ve konuşmaları ile
Afrodisias'ın dünya çapında üne kavuşmasında ve kazılar için özellikle ABD
kaynaklı finansman temin edilmesinde de en büyük katkıyı sağlamış kişidir. Yine
şahsi çabalarıyla New York, Paris, Londra, İzmir ve İstanbul (Geyre Vakfı)
Aphrodisias Sevenler Derneklerini kurdurarak çalışmalara katkı sağlamıştır.
Günümüzde de Geyre Vakfı Aphrodisias Müzesine ek bir salon yaptırmış ve
Sebasteion restorasyonunu parasal olarak desteklemektedir. Kazılarda ortaya
çıkarılan yapılar ve buluntular ve özellikle de heykel sanatı ürünleri, göz
kamaştırıcıdır ve artık yetersiz kalmaya başladığı için Geyre Vakfının
desteğiyle yenilenecek ve büyütülecek olan Geyre Müzesi'nde ve Aydın Müzesi'nde
sergilenmektedir.
 Prof.
Dr. Kenan T. Erim Aphrodisias'a ilk gelişini şöyle anlatır: "1959 yılının
Temmuzunda Nazilli'den yola çıktığımda bu denli önemli bir seyahat olduğunu
tahmin bile edemezdim. Karacasu’dan sonra çok kötü toprak bir yolla Geyre'ye
ulaşmadan önce Aphrodithe Tapınağının sütunlarını gördüm. Köy tamamen
Aphrodisias’ı kaplamıştı. Ancak muhteşemliğini gizleyememişti. Akşam olmadan Jeepim beni tekrar Nazilli’ye ulaştırdı. İlçenin tek otelindeki odamda günlüğüme
şunları yazdığımı hatırlıyorum. Hayatımda yeni bir dönem başlıyor."
3 Kasım 1990'da vefat etmiştir. Mezarı Aphrodisias Antik
kentinde ölmeden 3 hafta önce restorasyonu bitirilen Anıtsal Tören Kapısı'nın
güney tarafındandır. Ömrünün yarısını bu kentin ortaya çıkarılmasına harcayan
Kenan Erim bu onuru hak eden bir kişidir. Ve bu Türkiye'de bir ilktir.
Aphrodisias Müzesi'nde bir büstü bulunmaktadır. Şimdi O kendi değimiyle
"sevgilisinin koynunda" yatmaktadır. Afrodisias kazıları ise Kenan Erim'in
heyecanı ve kapasitesi olmadan sürmektedir.
|
